Home | Literair café | Interviews | Interview met Claudia Schoemacher

Interview met Claudia Schoemacher

Auteur van 'Kind van de Onderwereld'

Claudia Schoemacher. Een bijzondere vrouw. Een bijzonder verhaal. Met haar boek 'Kind van de Onderwereld' maakt ze de meest ingrijpende en intieme gebeurtenissen uit haar leven openbaar. Onomwonden vertelt ze over de ups en downs in de relatie met haar biologische vader Filippo, een Italiaanse beroepsgokker, die na een schietpartij in de Bijlmerbajes terechtkomt. Het lukt haar om terug te kruipen in de huid van zichzelf als achtjarige, als tienjarige, als tiener, en om alle conflictueuze en pijnlijke gevoelens van toen aan het papier toe te vertrouwen.

'Kind van de Onderwereld' is 100% autobiografisch en Claudia Schoemacher zet de deur naar haar leven en haar innerlijk wagenwijd voor haar lezers open zonder dat dit ooit een onbehaaglijk gevoel geeft. Met haar openhartigheid en helderheid verwelkomt ze ons in haar leven en het enige dat ze van haar publiek kan oogsten, is begrip, ontroering en vooral ook bewondering voor de manier waarop ze zich tijdens haar turbulente jeugd staande heeft weten te houden.

In 'Kind van de Onderwereld' breekt ze een lans voor alle kinderen met gedetineerde ouders en maakt ze seksueel misbruik bespreekbaar. Ondanks deze zware onderwerpen, het verdriet en de pijn die Claudia Schoemacher beschrijft, weet ze met haar luchtige schrijfstijl een optimistisch en inspirerend epistel neer te zetten dat van de eerste tot de laatste pagina boeit.

Met de billen bloot

Trendstyle interviewde Claudia Schoemacher en natuurlijk vroegen we haar direct waarom ze ervoor gekozen heeft om een 100% autobiografisch boek te schrijven. Het is niet niets om je privé-leven bloot te geven.

'Eigenlijk was ik bezig met de voorbereiding van een pilot (proefopname) voor een televisieprogramma. In dit programma wilde ik voor de huidige kinderen van gedetineerden het taboe rondom detentie doorbreken. Dit zodat zij niet net als ik destijds gebukt hoeven gaan onder een schaamtegevoel of minderwaardigheidscomplex', vertelt Claudia ons. 'Ook wilde ik de samenleving wakker schudden en zeggen dat zij deze kinderen niet moeten stigmatiseren maar juist moeten omarmen, dat hebben ze hard nodig.'

'Alleen dacht ik op een gegeven moment: Waarom zou men dat eigenlijk van mij aannemen? Ik moet zelf met de billen bloot. Dus zelf mijn eigenverhaal vertellen. Pas dan zal men mijn motivatie begrijpen en zullen kinderen inzien dat ik een van hen ben, en weet waar ik over praat. Vandaar dat ik eigenlijk in een later stadium alsnog het boek heb geschreven.'

Oei, mijn ouders gaan het ook lezen

In 'Kind van de Onderwereld' doet Claudia Schoemacher letterlijk een boekje open en spaart ze zichzelf noch haar omgeving. We vragen ons af hoe de mensen in Claudia's omgeving op haar boek hebben gereageerd en of ze na het uitkomen van haar boek anders tegen haar aankijken.

'Hoewel het boek zeer openhartig is - ik praat over seksueel misbruik door een oom en ben daarbij (expres) vrij expliciet en ik vertel ook over het gevolg ervan: jong seksueel actief en nog veel meer ontboezemingen - valt dat reuze mee. Ik dacht in het begin toen het boek uitkwam ook: 'Oei, mijn ouders gaan het ook lezen! En ook zakelijke contacten', maar over het algemeen waardeert men het juist dat ik zo open ben, ook al spaar ik mezelf er niet echt mee. Het maakt het boek daardoor wel authentiek en oprecht.'

Ik heb zo'n hekel aan taboes

Claudia's leven wordt er niet gemakkelijker op als haar biologische vader Filippo, als ze acht jaar is, plots op de stoep staat. Naast een heleboel vrolijkheid en liefde, brengt hij ook 'de Amsterdamse onderwereld' voor Claudia mee. Claudia beperkt zich in haar boek echter niet tot de ervaringen als dochter van een gedetineerde vader maak bespreekt ook de episode van het seksuele misbruik door de broer van je stiefvader. 'Waarom heb je ervoor gekozen om dit voorval in je boek mee te nemen?' vragen we haar.

'Seksueel misbruik is net als detentie een taboe maar komt wel op grote schaal voor. Ik vond het tijd worden dat ook dit taboe wordt doorbroken zodat we met zijn allen alerter worden en beter in staan zijn om onze eigen kinderen te beschermen', vertelt Claudia die inmiddels zelf een dochtertje heeft. 'Zelf ken ik uit mijn directe omgeving al vijf mensen die ernstig seksueel zijn misbruikt in hun jeugd. Ze praten er met mij over omdat ik vrij open en integer ben. Toch willen zij uit schaamte dit niet net als ik, 'met de hele wereld delen'. Ik vind dit jammer, want hoe meer er over bekend is, des te beter we wellicht in staat zijn om misbruik tegen te gaan en het eerder te signaleren. Kijk maar naar Benno L. Alle signalen waren duidelijk, maar op de een of andere manier negeerde men het, omdat men eigenlijk niet met dit walgelijke fenomeen bekend is en het een TE groot taboe is. Men weet zich geen raad. Daarom heb ik zo'n hekel aan taboes: het houdt zeer kwalijke zaken in stand.'

Ik wil met mijn verhaal graag andere kinderen helpen

Voor het schrijven van haar boek is Claudia Schoemacher gaan spitten in oude brieven, ansichtkaarten, agenda's en dagboeken (ze bewaart alles, schrijft ze in haar boek) en daarna spelen stress en maag- en darmproblemen weer op. Het moet ontzettend moeilijk voor Claudia zijn geweest om het verleden en alle pijn en vreugde die daarbij horen op papier te zetten, en dat publiekelijk te maken.

'Ik heb mijn verleden eigenlijk altijd voor mij gehouden tot vorig jaar', vertelt ze ons hierover. 'Ik vertelde toen openlijk over mijn verleden met mijn gedetineerde vader in het televisieprogramma 'Mooiste meisje van de klas'. Ik twijfelde uiteraard in het begin, maar later dacht ik: 'Ach, ik ben al getrouwd (hij kan niet zo snel bij mij weglopen), heb een eigen zaak en kan ook niet meer ontslagen worden.' Ik had weinig te verliezen en wilde graag met mijn verhaal andere kinderen helpen. Toch was ik huiverig om na de uitzending over straat te gaan. Ik was bang voor de reacties maar deze waren overwegend positief.'

Je mag pas juichen als je in het vliegtuig zit

'Je mag pas juichen als je in het vliegtuig zit', houdt Claudia's moeder haar dochter voor als vader Filippo Claudia keer op keer belooft mee te nemen op vakantie naar Sardinië waar hij geboren is, maar deze belofte steeds weer niet nakomt. Vader Filippo overspoelde Claudia met vreugde, liefde én ellende en elke keer blijft Claudia tegen beter weten in hopen op (en werken aan) een betere toekomst. Ze zet haar biologische vader in 'Kind van de Onderwereld' liefdevol maar zeer zeker ook kritisch neer. Wij zijn benieuwd wat vader Filippo van haar boek vindt en of haar wens om met haar naar Sardinië te gaan inmiddels in vervulling is gegaan.

'Mijn vader is zeer op zijn privacy gesteld en schrok verschrikkelijk toen ik hem vertelde dat ik een boek wilde schrijven' vertelt Claudia. 'Ik heb hem echt moeten overtuigen van het maatschappelijke doel. Om het hem duidelijker te maken gaf ik voorbeelden. Ik zei: 'Pap, herinner je nog dat ik altijd moest kiezen tussen of bij jou op bezoek gaan of naar school?' Hij
zei 'Ja'. Nou', zei ik daarop, 'dat zou eigenlijk niet moeten en dat wil ik veranderen.' Toen begreep hij het en was akkoord. Robert, mijn echtgenoot, heeft mij meegenomen naar Sardinië als huwelijksreis maar ik ben er helaas nog niet geweest met mijn vader...'

Zoek hulp!

Met 'Kind van de Onderwereld' richt Claudia Schumacher zich vooral ook tot andere kinderen van gedetineerden. We zijn benieuwd of iemand uit die hoek op haar boek heeft gereageerd en wat zij kinderen die zich in dezelfde situatie als Claudia toentertijd zou aanraden om te doen. 'En wat kunnen gedetineerde ouders of partners van een gedetineerde ouder volgens jou doen?' vragen we haar.

'Ik heb nog geen reacties gekregen van kinderen van gedetineerden, maar wel van hulpverleners die het verhaal vanuit hun praktijk zeer herkenbaar vinden. Ik zou kinderen aanraden om vooral hulp te gaan zoeken bijvoorbeeld bij stichtingen als Exodus of Gezin in balans. Met deze hulpverleners kunnen zij praten en hulp inroepen voor bijvoorbeeld
praktische zaken. Ouders wil ik aanraden vooral open en eerlijk te zijn tegenover hun kinderen. Licht ook de leraren in, zodat deze kunnen ingrijpen als het bijvoorbeeld mis gaat en een kind instort, zoals mij destijds op school overkwam.'

Koppig en sterk

Tijdens het lezen van 'Kind van de Onderwereld' is het alsof je Claudia's vader voor je ziet. Met zijn uitroepen als 'Iek ben jouw papa!' en ' Na, Zoerepiet, hou op met zoere' en zijn warme uitbundigheid is het iemand die je tijdens het lezen van Claudia's verhaal, ondanks alles, toch ook wel erg graag mag. Vader Filippo heeft Claudia een 'intense' jeugd bezorgd. Intense liefde, intense momenten van vreugde, intens verdriet. Hij is heel bepalend voor haar levensloop geweest. We vragen Claudia Schoemacher of ze dingen uit haar vader in zichzelf terugziet.

'Haha, leuke en goeie vraag', is het spontane antwoord. 'Tja, ik hoor vaak dat ik qua uiterlijk en innerlijk op hem lijk. Zijn Italiaanse vrienden vinden dat ik het koppige en het sterke karakter van hem heb. Zelf denk ik dat ik net als hij heel dubbel ben. Aan de ene kant ben ik heel vrolijk, uitbundig en aan de andere kant heb ik de sterke behoefte om mij af te zonderen en het kluizenaarschap op te zoeken. Maar eigenlijk heb ik ook veel weg van mijn Nederlandse vader, hoor. Hij heeft mij natuurlijk ook grotendeels opgevoed. Van hem heb ik het consciëntieuze en de wil om iets voor de maatschappij te betekenen.'

Een vervolg?

Opvallend is dat in 'Kind van de Onderwereld' geen spoor van verbittering te vinden. Ook gevoelens van wrok, spijt of beschuldigingen aan het adres van personen die Claudia Schoemacher oneindig veel leed hebben bezorgd, zijn in dit boek niet te vinden. Claudia beschouwt haar verleden met het schrijven van 'Kind van de Onderwereld' als een afgesloten hoofdstuk en je kunt goed voelen dat ze er inderdaad vrede mee heeft. Maar betekent dit ook dat ze het bij één boek gaat houden of kunnen we nog meer boeken van haar gaan verwachten?

'Het schrijven is mij goed bevallen. Misschien dat ik nog een vervolg ga schrijven op dit boek. Alleen dan in romanvorm, zodat ik niet op te veel tenen trap, maar wel met veel autobiografische parallellen, haha!'

We zijn benieuwd! Dank, Claudia, voor dit interview...

Kind van de Onderwereld, Uitgeverij: Nieuw Amsterdam, ISBN: 9789046808108